Deklaracja programowa grupy socjalistów

Godne życie dla wszystkich jest głównym założeniem programu Grupy Socjalistów. Eliminacja ubóstwa wśród klas pracujących, osób niepełnosprawnych, emerytów, imigrantów, samozatrudnionych, rolników i właścicieli małych firm, a także dobre warunki mieszkaniowe i warunki do prowadzenia dobrego i zdrowego życia, są podstawowym warunkiem dobrobytu w społeczeństwie. Chcemy demokratyzacji miejsc pracy i wszystkiego, co decyduje o utrzymaniu ludzi. Chcemy, aby ludzie mieli duży wpływ na to, w jakich warunkach żyją, jakie zasady i normy powinny obowiązywać oraz jak dzielony jest tort. Należy zmienić prawo, aby wyeliminować wszelką przemoc w miejscach pracy i gdzie indziej. Poniżej przedstawiono główne punkty programu:

• Zwiększona równość między klasami.
• Zwiększone upodmiotowienie społeczeństwa i demokratyzacja.
• Zwiększona władza ruchu związkowego.
• Zwiększone prawa pracowników poprzez nowe ustawy.
• Zwiększona władza organizacji interesu osób niepełnosprawnych, najemców, konsumentów i emerytów.
• Zwiększony nacisk na tworzenie spółdzielni należących do pracowników.
• Zwiększony nacisk na zapobieganie tzw. ocenie zdolności do pracy osób niepełnosprawnych.
• Zwiększony nacisk na ogólny dobrobyt z bezpłatnym systemem opieki społecznej w szerokim znaczeniu.
• Zwiększona władza dla małych przedsiębiorstw rybackich i zniesienie systemu kwot w obecnej formie.
• Zwiększone prawa społeczności w kraju.
• Zwiększona władza dla rolników i zniesienie silnej pozycji pośredników w rolnictwie.
• Zwiększone prawa emerytów na rynku pracy i w związkach zawodowych.
• Zwiększony nacisk na eliminację kradzieży płac, handlu ludźmi i wszelkiego rodzaju przemocy.
• Zwiększony nacisk na zapewnienie odpowiedzialności łańcuchowej pracodawców na rynku pracy.
• Zwiększony nacisk na sprzeciw wobec Salek/Gænbók

Obecnie istnieje zagrożenie, że rząd zamierza wprowadzić Salek tylnymi drzwiami w formie Zielonej Księgi. Grupa Socjalistów całkowicie odrzuca Salek, niezależnie od nazwy. Powodem jest to, że ten system drastycznie ograniczy prawo pracowników i związków zawodowych do negocjacji, a nielicznym da nadmierną władzę do decydowania o zmianach w warunkach pracy. Salek oznacza współpracę w zakresie informacji o płacach i ekonomicznych podstaw układów zbiorowych, gdzie komitet ekspertów podejmuje decyzje o podwyżkach płac i/lub o tym, ile jest miejsca na poprawę warunków pracy. Wszystko to ma się odbywać w przyjemnych rozmowach z pracodawcami. Salek jest jednostronnym narzędziem do utrzymywania niskich i średnich płac w ryzach. Salek nakłada na osoby o niskich dochodach odpowiedzialność za stabilność. Wystąpił silny sprzeciw wobec Salek, ale teraz rząd wydaje się próbować ponownie wprowadzić go pod nową nazwą lub jako Zieloną Księgę.

Grupa Socjalistów całkowicie odrzuca również Ocenę Zdolności do Pracy. Rząd jest jednak bardzo entuzjastycznie nastawiony do tego. Jest to skierowane do osób niepełnosprawnych, a jego celem jest ocena, w jakim stopniu mogą one pracować na rynku pracy i odpowiednie obniżenie świadczeń. Jednak ocena zdolności do pracy na Islandii to wilk w owczej skórze, gdy przyjrzeć się sprawie bliżej. Dlaczego? Po pierwsze, dlatego że islandzki rynek pracy jest daleki od gotowości na tego typu zmiany, a po drugie, dlatego że osoby niepełnosprawne zostaną pozbawione podstaw, jeśli choroby powrócą. Jeśli stracą pracę, nie czeka ich nic poza zasiłkiem dla bezrobotnych. Następnie będą musieli polegać na pomocy gmin, jeśli nie znajdą ponownie pracy lub nie będą mogli pracować z powodu choroby.

Zwiększona władza dla społeczeństwa i demokratyzacja przedsiębiorstw są absolutną podstawą do osiągnięcia celu, jakim jest umożliwienie wszystkim godnego i dobrego życia na Islandii. Program Islandzkiej Partii Socjalistycznej dotyczy tego i mówi: „Islandzka Partia Socjalistyczna chce, aby rozwój społeczeństwa był kierowany interesami publicznymi. Dlatego społeczeństwo musi przejąć władzę, nie tylko nad instytucjami publicznymi, ale także nad swoim najbliższym otoczeniem. Miejsce pracy, związek zawodowy, szkoła, dzielnica, gmina, wieś – wszystkie te obszary powinny podlegać zdecentralizowanemu zarządzaniu, w którym interesy ludzi są priorytetem.” A w programie jest również napisane: „Islandzka Partia Socjalistyczna jest partią pracowników i wszystkich tych, którzy doświadczają niedostatku, niewidzialności i bezsilności. Przeciwnikami Islandzkiej Partii Socjalistycznej są kapitał i jego poplecznicy. Platformą Islandzkiej Partii Socjalistycznej jest szeroka walka klasowa, która odrzuca kompromisy i fałszywy dialog. W swojej pracy Islandzka Partia Socjalistyczna kładzie nacisk na to, co łączy ludzi w kraju; niesprawiedliwość, z którą się spotykają, i wolę uwolnienia się od niej.” To dobrze opisuje cele programowe Grupy Socjalistów.

Należy znacznie zwiększyć władzę ruchu związkowego. Podstawy, na których opiera się jego władza, to przestarzałe i nieaktualne ustawy z 1938 roku. Powszechne jest, że ruch związkowy nie jest konsultowany przy podejmowaniu ważnych decyzji gospodarczych dotyczących warunków pracy. Osoby niepełnosprawne i emeryci są również pomijani, choć większość z nich pracowała na rynku pracy i wielu jest wypalonych po dużym obciążeniu pracą. Mimo że ruch związkowy reprezentuje 200 tysięcy osób na rynku pracy, był zbyt uległy wobec Konfederacji Pracodawców i rządu. Pojawiły się jednak oznaki odnowy z ostrzejszymi akcentami, ale pozycja ruchu związkowego jest nadal zbyt słaba. Grupa Socjalistów uważa to za całkowicie niedopuszczalne. W obecnej sytuacji klasy pracujące niewiele mogą zrobić między układami zbiorowymi, są uwięzione w obowiązku pokoju, co oznacza, że pracownicy praktycznie nie mogą podjąć żadnych działań, nawet jeśli warunki na rynku pracy i w społeczeństwie wymagają interwencji. Strajki i przerwy w pracy są zabronione. W społeczeństwie, także w ruchu związkowym, panuje podstawowe przekonanie, że pozycja pracodawców na rynku pracy jest znacznie silniejsza niż pracowników. Manifestacja takich postaw odzwierciedla się w systemie społecznym, w którym żyjemy, gdzie pracodawcy mają pełną kontrolę. To musi się zmienić.

Zdaniem Grupy Socjalistów ruch związkowy w ogóle nie wykorzystuje wystarczająco swojej siły i mocy, aby zdobyć władzę wystarczającą do poprawy sytuacji pracowników, osób niepełnosprawnych i emerytów. Ruch związkowy na Islandii to dobrze prosperujący finansowo ruch masowy pracowników, z silną strukturą i wykwalifikowanym personelem, posiadający zasoby niezbędne do zapewnienia swojej władzy w taki sposób, aby żadne ustawy, projekty ustaw ani rozporządzenia, ani żadne decyzje dotyczące życia i utrzymania klas pracujących nie były podejmowane bez kształtowania ich przez ruch związkowy. Żaden inny ruch masowy na Islandii nie posiada silniejszych zasobów niż ruch związkowy.